Мирисот на телото има проблем со репутацијата. Често се третира како хигиенски неуспех или општествен прекршок. Всушност, тоа е биологија на дело, плус голема помош од културата.
Поголемиот дел од мирисот на телото не се создава од самата пот. Потта е во голема мера без мирис. Мирисот се развива кога бактериите (а понекогаш и габичките) на кожата ги разградуваат соединенијата во потта и мастите на кожата, произведувајќи миризливи нуспроизводи. Затоа мирисот е често најсилен во топли, влажни подрачја на телото со многу потни жлезди, како што се пазувите, стапалата и препоните. Исто така, тоа е причината зошто двајца луѓе можат да мирисаат многу различно по истиот тренинг. Нивната хемија на кожата и микробиомите се разликуваат.
Матс Ј. Олсон, професор по експериментална психологија на Институтот Каролинска во Стокхолм, проучува како луѓето го перцепираат мирисот на телото. Една од неговите клучни поенти е лесно да се заборави во светот заситен со дезодоранси: луѓето имаат анатомија способна за мирисање. Имаме потни и лојни жлезди на „стратешки“ места и имаме чувство за мирис способно да ги забележи суптилните знаци. Но, во современиот живот, често се миеме и нанесуваме мириси во слоеви, што може да ги маскира тие знаци.
Мирисот на телото како прв бедем
Па што „комуницира“ мирисот на телото, ако воопшто нешто изразува? Олсон тврди дека за луѓето, мирисот често функционира како сигнал за „пристапување или избегнување“. Можеби не сме секогаш во можност јасно да ги опишеме мирисите, но брзо ги регистрираме како пријатни, неутрални или одвратни.
Тој исто така нагласува дека голем дел од она што го означуваме како „добар“ и „лош“ мирис е научено. Бебињата не се раѓаат со силни културни реакции на гадење. Ние ги стекнуваме, а различните култури ги стекнуваат поинаку.
Неговото истражување исто така сугерира дека мирисот може да носи информации за здравјето. Во еден сет експерименти, Олсон и неговите колеги привремено го активирале имунолошкиот систем на учесниците користејќи безбеден метод што ги имитира раните фази на болеста (краткотрајна воспалителна реакција).
Потоа тие собрале примероци од мирис на тело од пазувите користејќи памучни влошки. Кога од други луѓе било побарано да ги помирисаат примероците, тие ги оцениле „болните“ примероци како малку полоши, честопати опишувајќи ги како да мирисаат повеќе „испотено“. Учесниците не кашлале ниту пак билевидливо болни, што сугерира дека нашите носеви може да забележат рани, суптилни промени што не можеме лесно да ги изразиме со зборови.
Олсон, исто така, истражувал како сигналите за болести влијаат врз нас. Во една студија, изложеноста на одвратни мириси била поврзана со мерлив имунолошки одговор во устата, како телото да се подготвува за потенцијални патогени. Тоа е потсетник дека мирисот не е само за социјална проценка. Тој може да биде дел од поширок, заштитен систем.
Промените не се секогаш знак на болест, но може и да бидат тоа
Сепак, повеќето промени во мирисот на телото не се знак на болест. Исхраната, стресот, хормоните и новите производи можат да го променат вашиот мирис. Миирисите од лукот и кромидот можат да се задржат. Диетите со малку јаглехидрати можат да го променат здивот. Промените во менструалниот циклус и менопаузата можат да ја променат потта и маслата на кожата. Потта од стрес може да мириса различно од потта од вежбање бидејќи нејзината хемиска мешавина е различна.
Ако мирисот ве мачи, практичната цел не е да се „елиминира“ природниот човечки мирис, тууку да се намалат условите што им овозможуваат на микробите што создаваат мирис да напредуваат. Миењето по потењето помага. Антиперспирантите го намалуваат потењето со алуминиумски соли кои ги блокираат каналите за потење. Дезодорансите главно ги маскираат мирисите или ги намалуваат бактериите. Нанесувањето на чиста, сува кожа често е најдобро, најчесто навечер кога потењето е помало.
Значи, мирисот на телото не е едноставно нешто што треба да се „поправи“. Тоа е мешавина од микробиологија и значење: што произведува вашата кожа и што ве научила вашата култура да чувствувате во врска со тоа.
фото:Freeepik
извор:Нетпрес
