Веројатно безброј пати сте слушнале дека осум часа сон се неопходни за здравјето.
Осум часа сон не претставуваат строга биолошка неопходност, туку правило што настанало пред повеќе од еден век. Неодамнешните истражувања укажуваат на тоа дека оптималното количество одмор може да се разликува од она во што верувавме со години. И премалку и премногу сон се поврзани со одредени здравствени ризици, па истражувачите сè повеќе се фокусираат не само на времетраењето на сонот, туку и на неговата редовност.
Од каде потекнува правилото за осум часа сон?
Веројатно безброј пати сте слушнале дека осум часа сон се неопходни за добро здравје. Сепак, малкумина се свесни дека ова правило не произлегува од медицински истражувања, туку датира уште од 19-тиот век.
Во тоа време се појавила идејата дека денот треба да се подели на три еднакви дела: осум часа за работа, осум часа за слободни активности и осум часа за одмор.
Така се создаде правилото кое со децении се сметаше за златен стандард. Меѓутоа, со развојот на науката и новите истражувачки методи, почна да се поставува прашањето дали на секој човек му се неопходни точно осум часа сон.
Ги проучувале луѓето кои живеат без струја и часовници, а резултатите ги изненадиле
Со цел подобро да разберат колку сон навистина му треба на човечкото тело, истражувачите ги проучувале заедниците на ловци и собирачи, чиј начин на живот многу наликува на животот на нашите далечни предци.
Истражувањето спроведено во Танзанија, Намибија и Боливија покажа дека луѓето во овие заедници спијат значително помалку од осум часа.
Во просек, нивниот ноќен сон трае помеѓу 5,7 и 7,1 часа.
Интересно е што генерално не го достигнуваат сонот во текот на денот, но сепак успеваат да ја задржат енергијата и да ги извршуваат секојдневните активности.
Овие резултати ги наведоа истражувачите да се сомневаат во вообичаеното верување дека осум часа сон се неопходни за секого.
Колку часа сон е всушност доволно?
Иако резултатите од истражувањата за традиционалните заедници се интересни, тие не можат лесно да се применат на современиот начин на живот.
Стресот, работните обврски, недостатокот на физичка активност и разни здравствени проблеми можат значително да влијаат на потребата на телото за одмор.
Големите студии спроведени во индустријализираните земји покажаа дека недостатокот на сон и предолгото спиење се поврзани со здравствени ризици.
Недоволното спиење е поврзано со поголем ризик од срцеви заболувања, мозочен удар, дебелина и пад на когнитивните способности.
Од друга страна, претерано долгото спиење може да биде знак за одредени здравствени проблеми, иако тоа не значи дека долгиот сон е токму нивната причина.
Според истражувањето споменато во текстот, опсегот на спиење кој е поврзан со поволни здравствени исходи е помеѓу 6,4 и 7,8 часа, во зависност од полот и индивидуалните карактеристики.
Истражувањата со современи методи, вклучувајќи сликање на мозокот и молекуларна анализа, покажуваат дека оптималното времетраење на спиењето не мора нужно да биде точно осум часа.
Сепак, не постои единствен број што одговара на сите
На помладите луѓе генерално им треба повеќе сон, додека потребите се менуваат со возраста, здравјето и начинот на живот.
Некој се чувствува одморен по шест часа, додека на друг му требаат девет часа за нормално да функционира.
Не е важно само колку спиете, туку и кога одите во кревет
Друг важен заклучок од истражувањето е дека квалитетниот одмор не зависи само од бројот на часови поминати во кревет.
Редовноста на спиењето и усогласеноста со природниот ритам на денот и ноќта може да бидат подеднакво важни.
Современиот начин на живот, вештачкото осветлување, користењето на телефонот до доцна во ноќта и нередовното работно време често ни го нарушуваат внатрешниот биолошки часовник.
Посебно се погодени луѓето кои работат во смени, како и студентите кои често го менуваат времето за спиење.
Нередовниот сон е поврзан со полоши здравствени резултати, дури и кога личноста повремено успева да ги надомести изгубените часови.
Меѓутоа, ако не спиете доволно во текот на работната недела, дополнителниот одмор за време на викендите може да биде корисен.
Иако регуларноста е важна, не треба да се занемари ниту вкупниот број на часови спиење во текот на неделата.
Дали тогаш треба да заборавиме на осум часа сон?
Најважната порака на истражувањето е дека не треба слепо да се следи еден број.
Потребите за сон варираат од личност до личност и на нив влијаат возраста, здравјето, физичката активност и секојдневните обврски.
Затоа нема причина за паника ако повремено не успевате да спиете цели осум часа.
Многу е поважно да имате доволно квалитетен сон, да одржувате редовен распоред за спиење и да не се чувствувате постојано уморни во текот на денот.
Наместо да броите колку часови сте спиеле секое утро, обрнете внимание на тоа како се чувствувате кога станувате и колку енергија имате во текот на денот.
фото:Freepik







